info@jinefem.com Bize Ulaşın: +90 242 317 00 66 ONLİNE RANDEVU DOKTORA SORU SOR

ÇOCUKLARDA İDRAR YOLU ENFEKSİYONLARI

ÇOCUKLARDA İDRAR YOLU ENFEKSİYONLARI

İdrar yolu enfeksiyonu çocukluk yaş grubunun en sık görülen sorunlarından biridir. Kronik böbrek yetmezliği vakalarının % 30'undan idrar yolu enfeksiyonları sorumludur. Özellikle 5 yaştan küçük çocuklarda görülen idrar yolu enfeksiyonu çok yakın izlem gerektirir. Çocuk, yaşı ne kadar küçükse risk o kadar fazladır. Erken teşhis ve tedavisi yapılmayan; iyi takip edilmeyen idrar yolu enfeksiyonlu çocuklarda gelecekte hipertansiyon görülme ihtimali yüksektir. Özellikle kız çocukları ileri yaşamlarında gebe kaldıklarında sorunlar yaşayabilir hatta böbrek yetmezliği gelişebilir. İdrar yolu enfeksiyonunun ilk atağının en fazla görülme dönemi hayatın ilk yıllarıdır. Bebeklik döneminin ilk 3-6 ayı dışında, her yaşta kızlarda daha sıktır. Tekrarlama oranı da kızlarda yüksektir. İlk 5 yılda % 50 oranında tekrar edebilmektedir . Reflü, yani böbreklere doğru idrar kaçağı her iki cinste aynı olup, idrar yolu enfeksiyonu geçirenlerin %30-40’ında görülebilmektedir.

Prematürelerde, normal doğan bebeklere göre 3 kat daha fazla idrar yolu enfeksiyonu görülür. Erkek çocuklarda, erken sünnet, idrar yolu enfeksiyon riskini en az 10-15 misli azaltmaktadır. Eğer idrar yollarında doğuştan yapısal bir bozukluk veya fonksiyon bozukluğu varsa enfeksiyon daha komplike seyretmektedir.

İdrar yolu enfeksiyonlarında mikrop genellikle aşağıdan yukarıya çıkma şeklinde yayılır. Kan yoluyla bulaşma yenidoğan döneminde fazladır. En sık enfeksiyonu yapan mikroorganizma da E.coli’dir ve ilk atakların %80-90’ından sorumludur. İdrar yolu enfeksiyonunu hastalık yapan mikrobun, idrar yolunu döşeyen epitel hücrelerine bağlanıp idrar akışından kurtularak orada çoğalması ve kümelenmesidir ….. Dışkıdaki E.coli mikrobu böbreklere ulaşıp üst üriner sistemde şiddetli piyelonefrit yapma özelliği taşır. Eğer çocuğumuzda mikropların tutunması için özel yerleri mevcutsa enfeksiyon daha sık gelişir. Bazı doku grubu özelliği olanlarda , Kan grubu B ve AB olanlarda da enfeksiyonun daha fazla görüldüğü bilinmektedir. Kızlarda kısa üretra, sünnetsiz erkeklerde sünnet derisi altında bakteriler çoğalır. Kadınlarda vajen içindeki faydalı doğal flora bakterinin yapışımını engeller. Erkeklerin prostat salgılarında da mikrop öldürücü özelliği vardır.

Reflü, idrarın mesaneden geriye üretere ve böbreğe kaçışı demektir. Reflü mikrobun böbreğe ulaşmasını kolaylaştırdığı gibi skar gelişmesine de katkıda bulunur. Reflü ne kadar şiddetli ise böbrek için risk o kadar fazladır . Reflü genetik potansiyel taşımaktadır.

Vücudun bağışıklık sistemi idrar yolu enfeksiyonunun şiddeti ve kronikleşmesi üzerine etkilidir. İdrar yolu enfeksiyonunun gelişmesinde yaşlılık, diabet mellitus, tıkanmalar ve üriner sistem taşları da hazırlayıcıdır.

İdrarın kendisinin mikrop öldürücü özelliği vardır. Mikrobun yapışmasını engeller. İçindeki bazı maddeler enfeksiyonu engelleyici özelliktedir. İdrar reaksiyonu normalde asittir ve bu yapı bakterilere karşı direnci artırır. Çocuk idrarını uzun süre tutarsa bakterinin çoğalmasına yolaçar . İdrar yapmak bir tür sterilizasyon , yıkama işlevidir.

Bol su içilmesi mesanenin boşalmasını sağlarken , mikrobun tutunup çoğalmasını engeller İdrar reaksiyonunun asit olması da bakteriye karşı direnci artırır.

İdrar yolu enfeksiyonu, mikrobun yerleştiği bölgelere göre sınıflanabilir. Sistit gibi çıkış bölgesine yakın olan enfeksiyonlar, böbreklerde yerleşen enfeksiyonlara göre daha az risklidir Hiç belirtisi olmayan şahıslarda, rastgele tekrarlanan idrar kültürlerinde mikrop üremesi gözlenebilir. Eğer iltihap belirtisi veya idrar tetkikinde belli bir sayının üstünde lokosit yoksa, bunların tedavi edilip edilmeyeceği konusunda doktorun karar vermesi gerekir

Belirtiler yaş grubuna göre değişir.

Yenidoğan ve süt çocuklarında: Yüksek ateş, düşük ateş, büyüme geriliği, kusma, ishal, sepsis, huzursuzluk, aktivite azlığı, sarılık, kötü kokulu idrar, iyileşmeyen genital pişikler. Okul öncesi çocuklarda: Karın ağrısı, kusma, ishal, kabızlık, anormal işeme şekli, kötü kokulu idrar, ateş, büyüme geriliği.

Okul çağı: Sık idrar yapma, ağrılı idrar yapma, karın ağrısı, idrarını tutamama veya gece idrar kaçırma, kabızlık, kötü kokulu idrar, ateş.

Adölesan (ergenlik): Ağrılı idrar, sık sık idrar yapma, ani idrar kaçırma, karında ağrı veya rahatsızlık hissi.

Anne evde ilk olarak ne yapmalıdır?

• Eğer çocuğunuz idrar yaparken ağrıdan şikayet ediyorsa önce ateşini ölçün.

• İdrarının bulanık olup olmadığını ve kötü kokup kokmadığını kontrol edin.

• Çocuğunuza bol miktarda su ve sıvı gıda içirin.

• Eğer yan ağrısı ve böğür ağrısı varsa arkasına sıcak kompres yapın.

Doktora ne zaman başvurmalı?

• Çocuğunuz idrar yaparken ağrısı varsa derhal doktora başvurunuz

Enfeksiyonu önlemek için anne ne yapabilir?

• Çocuğunuz sizi anlayabilecek kadar büyükse tuvaletten önce ve sonra ellerini sabunla yıkamayı öğretin.

• Tuvaletten sonra önden arkaya doğru temiz suyla yıkayıp, kurulamayı öğretin. Çocuk su bulamayacak ortamda ise veya beceremiyorsa tuvalet kağıdıyla önden arkaya doğru temizlik öğretin. • İdrar yolu enfeksiyonu sık tekrarlıyorsa çocuğunuzu ayakta, duş şeklinde yıkayın.

• Tekrarlayan sistitlerde çocuğunuzda bağırsak paraziti, özellikle kılkurt olabileceğini aklınızda bulundurun.

Yukarı Çık